Son dəqiqə

Tarixdə bu gün

Türk dünyası tarixində baş verənlər - 9 iyun

BAKI,TurkicWorld

Bu gün Türk dünyasında nələr baş verdi:​

1610 Osmanlı dövləti ilə Səfəvilər İmperiyası arasında uzun sürən müharibələr fonunda, Şah Abbasın rəhbərlik etdiyi Səfəvi ordusu Təbriz və ətraf bölgələrdə öz mövqelərini tamamilə möhkəmləndirdi və regionda strateji üstünlüyü ələ keçirdi.

1918 Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti (AXC) hökuməti Gəncədə fəaliyyətini davam etdirərkən, ölkənin hərbi qüvvələrinin mərkəzləşdirilməsi məqsədilə ilk rəsmi müdafiə strukturlarının təşkili və Qafqaz İslam Ordusu ilə inteqrasiya planı təsdiqləndi.

1921 İstiqlal Savaşının ən gərgin mərhələsində İnebolu limanına gətirilən hərbi sursatların Anadolunun daxili hissələrinə daşınması prosesi (İstiqlal Yolu logistikası) Yunanıstan hərbi gəmilərinin bombardman təhdidlərinə baxmayaraq qətiyyətlə davam etdirildi.

1936 Türkiyə Cümhuriyyətində iqtisadi müstəqilliyin möhkəmləndirilməsi məqsədilə böyük sənaye müəssisələrinin və xarici kapitala məxsus bəzi fabriklərin milliləşdirilməsi proqramı çərçivəsində yeni qərarlar icra edildi.

1947 Türkiyə beynəlxalq maliyyə sisteminə inteqrasiya addımı olaraq Beynəlxalq Valyuta Fondu (IMF) və Dünya Bankına üzv olmaq üçün rəsmi müraciət sənədlərini tamamladı.

1977 Türkiyənin Vatikandakı səfiri Taha Carım erməni terror təşkilatı ASALA tərəfindən Romada törədilən xain sui-qəsd nəticəsində şəhid oldu.

1991 Azərbaycan Respublikasının Ali Soveti müstəqillik ərəfəsində ölkənin iqtisadi suverenliyini təmin etmək üçün bank sisteminin yenidən qurulması və milli bankın təsisi ilə bağlı ilkin qanunvericilik bazasını müzakirəyə çıxardı.

1992 Azərbaycan Respublikası ilə Pakistan İslam Respublikası arasında rəsmi diplomatik əlaqələr quruldu. Pakistan Azərbaycanın müstəqilliyini tanıyan və hər zaman böyük dəstək verən ilk dövlətlərdən biri oldu.

1993 Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Heydər Əliyev ölkədə baş verən dərin siyasi və hərbi böhranı (Gəncə hadisələrini) aradan qaldırmaq və vətəndaş müharibəsinin qarşısını almaq üçün rəsmi dəvətlə Bakıya gəldi. Bu hadisə müasir Azərbaycan dövlətçiliyinin xilasının başlanğıcı sayılır.

1993 Almatıda Qazaxıstan hökuməti və xarici neft konsorsiumları arasında gələcəkdə ölkə iqtisadiyyatının motoruna çevriləcək Xəzər dənizinin şelfindəki neft yataqlarının kəşfiyyatı üzrə tarixi saziş imzalandı.

1998 Aşqabadda Türkmənistan və İran prezidentlərinin iştirakı ilə iki ölkə arasında sərhəd xətlərinin təhlükəsizliyi və rəqəmsal rabitə infrastrukturunun birgə inkişafı barədə rəsmi protokol təsdiqləndi.

2004 Şimali Kipr Türk Respublikası hökuməti adadakı türk icmasının hüquqlarını qorumaq və beynəlxalq arenada iqtisadi sanksiyaları zəiflətmək məqsədilə İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı ilə əlaqələrin statusunu gücləndirən yeni diplomatik addımlar atdı.

2019 Qazaxıstanda növbədənkənar prezident seçkiləri keçirildi. Kasım-Jomart Tokayev səslərin əksəriyyətini qazanaraq Qazaxıstan Respublikasının yeni Prezidenti seçildi.

2021 İşğaldan azad edilmiş ərazilərin infrastrukturunun bərpası çərçivəsində Türk Dövlətləri Təşkilatına üzv ölkələrin logistika şirkətlərinin iştirakı ilə "Zəngəzur dəhlizinin regional iqtisadi səmərəsi" mövzusunda beynəlxalq seminar işə başladı.

2024 Daşkənddə Azərbaycan və Özbəkistanın dövlət arxivləri arasında tarixi sənədlərin, xüsusilə ortaq Türk tarixinə dair mənbələrin rəqəmsallaşdırılması və birgə araşdırılması haqqında əməkdaşlıq memorandumu imzalandı.

Mövzuya görə xəbərlər